• 1401/01/30 - 10:33
  • 38
  • زمان مطالعه : 5 دقیقه
در دانشکده علوم قرآنی آمل برگزار شد.

نشست علمی_ تخصصی؛ تحلیل زیبا شناختی دعای ابوحمزه ثمالی

این دعا، دعای کامل و جامع است. وقتی این دعا را میخوانیم، همه ی نیاز های یک انسان در دل آن آمده است...

 

 به گزارش ایحا از آمل: نشست علمی_ تخصصی؛ تحلیل زیبا شناختی دعای ابوحمزه ثمالی، از سوی انجمن علمی دانشجویی دانشکده علوم قرآنی آمل، با ارائه سرکارخانم دکتر سیده فاطمه سلیمی؛ استادیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، دانشکده علوم قرآنی آمل برگزار شد.

 سرکار خانم سلیمی بیان کردند : در داخل متن یک سری مؤلفه ها و عناصری می‌بینیم که به آن عناصر زبانی گفته میشود، که در لایه های مختلف زبان حضور دارند. گاهی ممکن است آوایی باشند، مثل زمانی که قرآن نازل شد، پنبه در گوش می‌گذاشتند به خاطر اینکه آن آوای قرآن بر روی آنها اثر نگذارد‌ به خاطر اینکه اعجاز خاصی در قرآن دیده بودند.یا گاهی ممکن است که آن زیبایی در لایه ی صرفی متن باشد. در حوزه ادبیات عربی مباحثی به عنوان صرف داریم، یعنی نگاه می‌کنیم چه واژگانی در داخل آن متن قرار گرفته است و این واژگان از نظر ساختاری چطور هستند.

 وی افزود: نظریه ی زبان شناسی، به عنوان‌ یک نظریه ی مهم است که‌ در متون بیشتر مطرح می‌شود و هدف آنها بررسی متون از نظر میزان اثر گذاری آن بر مخاطب است. زیبایی یعنی خلاقیت نویسنده در ساخت و تولید یک اثر.زیباشناسی به معنای کشف آن لایه ها، ساختارها و عواملی که باعث هنری شدن و خلاقیت آن اثر و ماندگاری آن اثر شده است.زیبا شناسی چه چیزی را بررسی میکند؟ 1. هدف از ارائه آن متن بدانیم   ۲. دسترسی پیدا کردن به ظرافت های زبانی آن اثر ( مهم ترین لایه های زبانی اثر را پیدا کنیم و زیبایی هنری را از دل آن بیرون بکشیم )  ۳. بررسی انسجام و نظم   و آن پیوستگی لفظ و محتوا    ۴. اثر گذاری متن بر مخاطب چیست و چه تأثیری میخواهد بگذارد.

خانم دکتر سلیمی گفتند: اندیشمندان و پژوهشگران وقتی در حوزه ی دعا مطالعه می کنند، به این نتیجه می‌رسند که دعا در نزد ائمه‌ اطهار (علیهم السّلام) یا اولیای الهی، فریادی از عمق جان است یعنی یک شعار زبانی نمی باشد و با بعد باطنی و درونی انسان سروکار دارد. ارتباط، پیوند و علاقه ای که از دل سرازیر می‌شود، گسست آن خیلی کم است و درواقع آن نهایت اتصال و کانون توجه دو فرد را نسبت به هم نشان میدهد. دعا همین خصوصیت را دارد و فریادی از عمق جان میباشد برای رسیدن به محبوب ازلی و ابدی. و دعا به عنوان یک ابزار و وسیله ی محوری و بنیادی، در ارتباط مورد توجه قرار میگیرد و از آنجایی که با عمق جان و روح انسان سروکار دارد، تعالی بخش است و باعث ترقّی انسان می‌شود و حلقه اتصال و ارتباط را به خدا برقرار می‌کند.

 وی بیان کرد: شرایط سیاسی و اجتماعی دوره امام سجّاد (علیه السّلام) در واقع آن جوّ سیاسی حاکم باعث شد که ترس و خوف در مردم ایجاد شود. امام با آن تدبّری که داشت، با زبان دعا سعی می‌کردند که آن رسالت عظیم خودشان را بیان کنند. لذا دعا محور و تجسم معارف الهی شد. و سعی کردند که در دعا، تمامی ابعاد را مورد توجه قرار دهند.دعاهای امام در صحیفه سجادیه، به عنوان‌ ۵۴ دعایی که مشاهده‌ میکنیم،‌ ما دعای امام را به عنوان یک دایره المعارف اسلامی شیعه میدانیم که سبک زندگی اسلامی و الهی را در مجموع این دعا مدوّن کردند. دعای ابوحمزه ثمالی چکیده ای از تمامی ادعیه ی امام سجاد (علیه السّلام) در صحیفه سجادیه است.

 سلیمی اظهار کرد: دعای ابوحمزه ثمالی توسط ثابت بن دینار یا همان معروف به ابوحمزه ثمالی، که از شاگردان خاصّ امام سجّاد (علیه السّلام)‌ بود. ایشان راوی، مفسّر، محدّث بودند و کتاب های عظیمی در این زمینه تألیف کرده‌اند. امام سجّاد (علیه السّلام) این دعا را به ایشان تعلیم داد و تعلیم پیدا کرد که شرح این دعا را هم انجام دهد.ابوحمزه ثمالی، حضور چهار امام را درک کردند و از زمان امام سجّاد ( علیه السّلام ) تا بخشی از حیات امام موسی کاظم (علیه السّلام) بودند.اوج علم ائمه (علیهم السّلام) در آن زمان قابل رؤیت است.از نظر سندیت این دعا، با توجه به تحقیقات گسترده ای که صورت گرفته، سندیت این دعا کاملا تضمین شده است. و این دعا اعتبار لازم را دارد و به عنوان دعایی هست که حقیقتا از سوی امام (علیه السّلام) مطرح شده است و ابوحمزه ثمالی هم، بسیار زیبا آن را نقل کرده اند و راوی معتمدی بودند.

وی در مورد زیباشناسی دعای ابوحمزه ثمالی گفت: لایه ها را کشف می کنیم و در دل هر لایه ای، واژه ای و هنر و ظرافتی نهفته هست و این ظرافت و هنر در واقع باعث شده است‌ که‌ محتویات عظیمی در دل این دعا بگنجد و حضرت از دل این، اهداف مهمی را که آن هم پیاده سازی معارف الهی است مطرح کرده است.چرا این دعا خواندنش در سحر تأکید شده است؟خود امام سجّاد (علیه السّلام) خیلی تأکید می کردند که این دعا در هنگام سحر خوانده شود.چرا در این بافت زمانی؟ یعنی موقعیت زمانی آن باید موقع سحر باشد و حتما در ماه مبارک رمضان باشد.سحر، لحظه های ناب ارتباط با خدا هست.

 وی بیان کرد: دعا آنقدر عظیم است که زمان عظیمی را به آن اختصاص داده‌ شده است. سعی کنیم توفیق را خداوند در ما ایجاد کند و با این دعا ارتباط برقرار کنیم. و اینکه در ماه مبارک رمضان، ماهی که لیالی قدر در آن وجود دارد، یعنی عظیم ترین لیالی را در دل آن مشاهده می‌کنیم. پس زمانش، زمان نابی است و زمان ناب برای بهترین چیزها انتخاب میشود. لذا دعای ابوحمزه ثمالی، یک دعای بسیار ناب است که بهترین، زیباترین، ناب ترین، عاشقانه ترین و خالصانه ترین ارتباط را میخواهد برای شما ایجاد کند، ارتباط بنده با معبود.حتما در آن انرژی های مثبت و هاله های نوری هست که این ارتباط را بسیار زیبا نشان خواهد داد.

 سلیمی در پایان بیان کرد: این دعا، دعای کامل و جامع است. وقتی این دعا را میخوانیم، همه ی نیاز های یک انسان در دل آن آمده است. بخش اعظمی از این دعا، اظهار بندگی و دلدادگی وفقر نسبت به خدا است. توحید در دل این دعا، بسیار مورد توجه قرار گرفته است، توحید در دعا موج میزند. امام سجّاد(علیه السّلام) چون کار ایشان تبلیغ بوده است، سعی کرده است که تمام آن معارف را بیاورد.چرا آغاز دعا، الهی است؟ وقتی واژه اله را مفهوم شناسی میکنیم، اله یعنی واله و شیدای کسی بودن و عاشق کسی بودن و مخلصانه کسی را دوست داشتن. برای همین اله، نهایت دلبستگی به خدا است.

 

  • گروه خبری : اخبار روز دانشکده,اخبار
  • کد خبر : 6462
کلمات کلیدی

نظرات

0 نظر برای این مطلب وجود دارد

نظر دهید